Bij de Dutch Design Awards van 2011 ging de prijs voor Best Consumer Product naar Scholten & Baijings. Het Amsterdamse ontwerpduo won met een collectie vloerkleden, beddengoed en theedoeken voor het Deense merk HAY. Het zijn alledaagse woontextielen, maar je herkent ze meteen aan het kleurgebruik, en dat was precies wat de jury aansprak.
Wie zijn Scholten & Baijings?
Achter de studio staan Stefan Scholten en Carole Baijings, die hun studio in 2000 in Amsterdam begonnen. Hun werk draait om kleur, laagjes en verhoudingen. Ze stapelen tinten en patronen op elkaar en zoeken naar de plek waar een kleur net overgaat in de volgende. Die werkwijze zag je eerder al in de Paper Table van Scholten & Baijings, waarin lagen gekleurd papier samen een tafelblad vormen. Bij HAY brachten ze dezelfde manier van kijken naar producten die in een gewoon huis liggen: op de vloer, op het bed en aan het haakje in de keuken.
De Colour Carpets: kleurvlakken die over elkaar heen schuiven
De Colour Carpets waren de eerste vloerkleden die Scholten & Baijings voor HAY maakten. Ze zijn getuft in honderd procent Nieuw-Zeelandse wol. HAY bracht ze uit als een reeks van drie kleden, elk met een eigen karakter en kleurstelling.
Wat de kleden bijzonder maakt, is de manier waarop de kleuren in elkaar overlopen. Rechthoekige vlakken liggen half over elkaar heen, en waar ze elkaar raken ontstaat een tussentint. Door die geleidelijke overgangen lijkt het alsof je door de vlakken heen kijkt, alsof er gekleurde vellen transparant papier op de vloer zijn gelegd. De organisatie van de Dutch Design Awards noemt die optische transparantie als kern van het ontwerp. Het effect is rustig: geen drukke grafiek, maar een kleed dat bij elke stap een beetje anders lijkt, afhankelijk van het licht en de hoek waaruit je kijkt.
Dat stelt ook eisen aan de productie. Een tuftkleed wordt opgebouwd uit lussen garen die in een drager worden geschoten. Om zachte overgangen te krijgen moeten de kleuren in de wol nauwkeurig op elkaar zijn afgestemd, anders vallen de tussentinten weg en blijven er losse blokken over. HAY waarschuwt kopers dan ook om het kleed uit de volle zon te houden, omdat de kleuren kunnen verbleken.
Beddengoed en theedoeken
Naast de kleden ontwierp het duo beddengoed voor HAY. Daarop staan geprinte rasters met lijnen van verschillende dikte, met daartussen verspringende stroken in een overheersende kleur. Het principe is hetzelfde als bij de kleden: een strak raster als basis, en kleur die dat raster net iets laat verschuiven.
De theedoeken maakten bij de jury de meeste indruk. Volgens het juryverslag springen ze in de collectie het meest in het oog, vanwege het verrassende kleurenpalet. Dat is opvallend voor een product dat meestal weinig aandacht krijgt. Juist in zo’n eenvoudig stuk textiel komt de kleurtaal van Scholten & Baijings het duidelijkst naar voren: een rechthoek stof, een raster en een handvol goed gekozen tinten.
Een prijs voor kleur in het dagelijks leven
De winnaars van de Dutch Design Awards 2011 werden in oktober bekendgemaakt in Eindhoven, tijdens de Dutch Design Week. In het overzicht van de winnaars van de Dutch Design Awards 2011 staat de collectie voor HAY tussen projecten uit heel uiteenlopende disciplines. De jury beschreef het werk als een nieuwe stap in wat zij de individualistische kleurgrammatica van het ontwerpduo noemde.
De samenwerking past in een bredere lijn. Nederlandse ontwerpers werken al lang voor buitenlandse merken, en vaak brengen ze daar een experimentele, onderzoekende houding in mee. Bij Scholten & Baijings zit dat experiment niet in een opvallende vorm of een nieuw materiaal, maar in kleur. Ze behandelen kleur als bouwmateriaal, net zo serieus als hout of wol. Dat sluit aan bij een traditie in het Nederlandse ontwerp waarin kleur nooit decoratie achteraf is, maar deel van de constructie. Met de Colour Carpets kwam die benadering gewoon in de huiskamer terecht, onder de bank en naast het bed.
Bronnen: Dutch Design Awards, HAY en Dezeen.





